Co kształtuje przyrodę Afryki?

1. Jakie są główne cechy ukształtowania powierzchni Afryki?

?

Afryka jest kontynentem wyżynnym, z ponad 75% powierzchni powyżej 300 m n.p.m.

2. Na jakich półkulach leży Afryka?

?

Afryka leży na wszystkich czterech półkulach, co czyni ją wyjątkową.

3. Czym są Wielkie Rowy Afrykańskie i jak powstały?

?

Wielkie Rowy Afrykańskie to system głębokich rowów tektonicznych od Zambezi po Morze Czerwone.

4. Jakie są największe kotliny w Afryce?

?

Największe kotliny w Afryce to Kotlina Konga, Kotlina Czadu i Kalahari.

5. Jakie morza i oceany oblewają Afrykę?

?

Afrykę oblewają Morze Śródziemne, Ocean Atlantycki, Ocean Indyjski i Morze Czerwone.

6. Dlaczego położenie Afryki uznaje się za wyjątkowe?

?

Położenie Afryki jest wyjątkowe, ponieważ przebiega przez nią równik i południk 0º.

7. Która pustynia zajmuje ponad 1/4 obszaru Afryki i jest największą pustynią świata?

?

Sahara zajmuje ponad 1/4 obszaru Afryki i jest największą pustynią świata.

8. Gdzie znajdują się najwyższe góry Afryki?

?

Najwyższe góry Afryki to Góry Atlas na północy i Góry Smocze na południu.

9. Jak nazywa się najwyższy szczyt Afryki, ile ma wysokości i w jakim masywie się znajduje?

?

Najwyższym szczytem Afryki jest Kibo (5895 m n.p.m.) w masywie Kilimandżaro.

10. Jakie są największe wyżyny w Afryce?

?

Największe wyżyny w Afryce to Wyżyna Abisyńska i Wyżyna Wschodnioafrykańska.

11. Czym są deszcze zenitalne i jak powstają nad równikiem?

?

Deszcze zenitalne to opady powstające nad równikiem z ciepłego, wilgotnego powietrza.

12. Jak zmieniają się opady atmosferyczne w Afryce w ciągu roku?

?

Opady atmosferyczne w Afryce są najwyższe w okolicach równika, a zmniejszają się w kierunku zwrotników.

13. Jak Słońce wpływa na pory roku w Afryce?

?

Kiedy Słońce góruje w zenicie nad zwrotnikiem Koziorożca, strefa deszczowa przemieszcza się na południe.

14. Jak ciepły Prąd Mozambicki wpływa na opady w Afryce?

?

Ciepły Prąd Mozambicki zwiększa opady atmosferyczne na południowo-wschodnim wybrzeżu Afryki.

15. Co to są pasaty i jak powstają?

?

Pasaty to wiatry wiejące od zwrotników ku równikowi, powstające z różnicy ciśnień.

16. Jaki czynnik ma największy wpływ na klimat Afryki i jak układają się strefy klimatyczne?

?

Położenie geograficzne po obu stronach równika ma największy wpływ na klimat Afryki.

17. Co napędza cyrkulację powietrza w strefie międzyzwrotnikowej?

?

Cyrkulację powietrza w strefie międzyzwrotnikowej napędza energia słoneczna.

18. Gdzie w Afryce występują najwyższe opady atmosferyczne, a gdzie najniższe?

?

Najwyższe opady w Afryce występują w okolicach równika, a najniższe w okolicach zwrotników.

19. Dlaczego masyw Kilimandżaro ma lodowce mimo bliskości równika?

?

Masyw Kilimandżaro ma lodowce na szczycie z powodu wysokiej wysokości nad poziomem morza.

20. Jak zimny Prąd Benguelski wpływa na klimat Afryki?

?

Zimny Prąd Benguelski obniża temperaturę i zmniejsza opady w Afryce, tworząc pustynię Namib.

21. Jakie strefy klimatyczno-roślinne można wyróżnić w Afryce?

?

W Afryce występują strefy lasów równikowych, sawann oraz pustyń.

22. Gdzie znajdują się największe jeziora w Afryce?

?

Największe jeziora w Afryce znajdują się głównie we wschodniej części kontynentu.

23. Jakie gleby występują na pustyniach Afryki?

?

Na pustyniach Afryki, takich jak Sahara, występują głównie szaroziemy i gleby pustynne.

24. Jaka formacja roślinna i jakie gleby występują w strefie klimatu równikowego (np. w Kotlinie Konga)?

?

W Kotlinie Konga występują wilgotne lasy równikowe oraz czerwonożółte gleby ferralitowe.

25. Czym charakteryzuje się strefa sawann pod względem roślinności i gleb?

?

Strefa sawann charakteryzuje się trawiastą formacją oraz glebami cynamonowoczerwonymi.

26. Jakie są największe jeziora w Afryce?

?

Największe jeziora w Afryce to Jezioro Wiktorii, Tanganika i Niasa.

27. Jakie gleby i roślinność występują w strefie śródziemnomorskiej na krańcach Afryki?

?

W strefie śródziemnomorskiej rośnie makia, a typowe gleby to gleby cynamonowe.

28. Czym są wadi (uedy) oraz rzeki epizodyczne?

?

Wadi to suche koryta rzeczne, które wypełniają się wodą po ulewnych deszczach.

29. Co się stało z jeziorem Czad?

?

Powierzchnia jeziora Czad zmniejszyła się o 95% w ciągu ostatnich 50 lat.

30. Która rzeka jest najzasobniejsza w wodę w Afryce, a która jest najdłuższa?

?

Najzasobniejszą rzeką w Afryce jest Kongo, a najdłuższą jest Nil (6671 km).